uit:'What remains'-Ultima Vez/Zoë Demoustier(2023) uit:'For the time being'-Schweigmans&(2017)

Theatermaken’ is uitdagend voor allerlei mensen, niet alleen voor professionals en publiek, maar ook voor diverse doelgroepen, die met theater (willen) werken in – wat wij een sociaal-artistieke context noemen. Werken aan dit soort theatrale producties levert rijke en inspirerende ervaringen op, die in de maatschappelijke en sociale omgeving van betekenis zijn. Dit geldt voor de makers, maar ook voor de deelnemers aan – en toeschouwers van dergelijke producties. Zeker in diezelfde sociaal-artistieke context. Theater is immers vaak een afspiegeling van de werkelijkheid. Theater kan echter ook iets aan de werkelijkheid toevoegen. Het kan zelfs lijnrecht tegenover die werkelijkheid staan en daarin toeschouwers (opnieuw) aan het denken zetten. Mensen communiceren namelijk niet alleen in overdrachtelijke zin, maar zijn ook speler, actor.

Meer en meer blijkt, dat bezig zijn met theatrale – en kunstzinnige middelen een plek krijgt op allerlei plaatsen waar mensen met mensen werken. Dit wordt ‘werken binnen een sociaal-artistieke context’ genoemd. De (theatrale) vormen die daarvoor worden ingezet zijn divers en kunnen we verbinden aan wat we ‘podiumkunsten’ noemen. Podiumkunsten in de breedste zin van het woord: van muziektheater tot moderne dans en van beeldtheater tot performance. De keuze voor welke vorm en/of combinaties van vormen hangt sterk samen met context, sector, niveau, interesse en motivatie van makers èn van publiek.

In de loop van de laatste veertig jaar is er binnen deze sociaal-artistieke sector veel ervaring opgedaan met het maken van voorstellingen voor en door leerlingen en studenten op scholen, bewoners van buurten, werknemers in bedrijven, mensen die verblijven in een hulpverleningsinstelling, mensen met beperkingen etc. Deze minor wil die ervaringen bundelen, verdiepen en overdragen.

Het maken van theaterproducties in de sfeer van wat met ook wel ‘community theatre’ noemt heeft een externe gerichtheid (podiumgericht èn publieksgericht) – vaak binnen de al genoemde sociaal-artistieke context – maar ook een interne gerichtheid, op de ontwikkeling van de groep en de individuen waaruit die groep bestaat. Dat maakt deze manier van werken waardevol en uitdagend.

Inhoud

In deze minor maak je kennis met alle facetten die bij het maken van een theatrale productie horen. Je ontwikkelt vaardigheden op inhoudelijk terrein (regisseur, schrijver, acteur begeleider) en op organisatorisch gebied (producent, initiator, scenograaf). Je krijgt bijvoorbeeld trainingen in acteren en improviseren, in dramaturgie en regie. Maar ook scenografie (theatervormgeving) – waaronder decorontwerp, kostumering, licht en geluid – komt aan de orde. Verder krijg je inzicht in de maatschappelijke context èn de geschiedenis van theater. Ook de organisatie en planning van een productie komt aan bod.

Gedurende deze minor bezoek je zelf (vaak samen met anderen van de minorgroep) diverse voorstellingen en je maakt kennis met het werk van theatermakers, die werken in een sociaal-artistieke context. Je maakt samen met medestudenten een sociaal-artistieke productie voor een specifieke doelgroep.

Extra kosten
€ 50,- voor het bezoeken van voorstellingen

beeld uit: 'Jabber' - Jeugdtheater Kwatta (2019)  beeld uit: 'Sjeekspier for dummies - Theater Totaal (2018)

Cursussen

De minor bestaat uit een viertal cursussen:

Deze cursussen worden aangeboden in de vorm van practica, trainingen, workshops en werkcolleges. Daarnaast is er sprake van zelfstudie, excursies, te bezoeken voorstellingen en het maken van een sociaal-artistieke productie (minorgroep).
Er is een wisselwerking tussen de verschillende cursussen. Ze volgen elkaar niet chronologisch op, maar staan in veel gevallen parallel geprogrammeerd.
De toetsing heeft per cursus een ander karakter.

1. Spelontwikkeling & regieontwikkeling 

De cursus werkt aan de theatrale (spel)vaardigheden van de student: acteren, improviseren, stem, rolopbouw, rolinleving, werken met teksten en thema’s. Daarnaast wordt je rol als regisseur ontwikkeld: regie, mise-en-scène, dynamiek, compositie & choreografie. Er is specifieke aandacht voor muziektheater.

2. Scenografie 

De vormgeving van de theatrale ruimte speelt binnen de minor een belangrijke rol. Leren denken in vormgevingsstijlen, maar ook ontwerp-capaciteiten op het terrein van decor, soundscapes, projectie & film, kostumering, grime, techniek (licht, geluid, video) komen binnen deze cursus aan bod.

3. Sociaal-artistieke productie 

In drie of vier groepen werken studenten aan een interne productie en realiseren deze in een zelfgekozen setting en stijl. In de productie wordt door alle studenten gespeeld, maar ook de rollen van regisseur, vormgever, technicus en producent komen aan bod. De producties worden getoond aan elkaar en de doelgroep en aan een extern publiek (live en via livestream).

4. Dramaturgie 

Binnen de cursus dramaturgie staat de maatschappelijke en kritische functie van theater centraal. Dit doen we via theatergeschiedenis, (regie)stijlen en genres, repertoire en (te bezoeken) voorstellingen. Daarnaast zijn er gastlessen van theatermakers, die met bijzondere doelgroepen theater maken, b.v. Theater Totaal (mensen met beperkingen), STUT Theater (buurtbewoners en jongeren) en DOX (jonge makers). Ook scenario-schrijven komt aan bod in een tweedaagse, einde periode A.

 

beeld uit: 'role Model' - Nicole Beutler & DOX (2019)   beeld uit: Pentamerone / LAIKA, theater der zinnen & Theater FrouFrou (2015)

Na deze minor beheers je een groot deel van het theatrale productieproces;

• kun je met jouw kennis en vaardigheden een theatraal (sociaal-artistiek) product ontwerpen en produceren;
• heb je je op vormgevingsgebied, inhoudelijk en organisatorisch gebied ontwikkeld en eventueel gespecialiseerd;
• kun je theater verbinden aan de contexten van ‘sociaal artistieke projecten’ en ‘community theatre’.

De voorkeur is dat je de HBO propedeuse c.q. het eerste jaar WO afgerond hebt.
Er zijn daarnaast 2 toelatingseisen voor deze minor. Je hebt:

• enige ervaring op theatergebied en zin om die ervaring door te ontwikkelen;
• (ped)agogische – en/of  didactische kwaliteiten (eventueel buitenschools).

• Twijnstra, van den Hurk, Verspaget | Dramatiseren | Int. Theatre & Film Bookshop (IT&FB) | 2008 | EAN 978 906403-1854
• Jeroen Steenbeek | Dit is acteren - eenduidig handelen, spreken en verbeelden | Int. Theatre & Film Bookshop (IT&FB) | 2016 | EAN 978 906403 8372
• Daarnaast is er een uitgebreide lijst ‘aanbevolen literatuur’ en is in de kleedkamer van de theaterzaal PL99 een kast met boeken aanwezig, die studenten kunnen inzien en/of lenen.

beeld uit: 'Stille heldinnen Disco XL'- Women connected/Rotterdams Wijktheater/Theater Rotterdam (2020)

De lesdagen zijn in principe bekend, in 2026-2027 zijn de lesdagen op dinsdag, donderdag en vrijdag. De lessen worden gegeven binnen de drama-/muzieklokalen van ISW (Padualaan 101) en de intieme theaterzaal (Padualaan 99). Sommige extra lessen/trainingen zijn op locatie.

De les- en toetsroosters worden, met uitzondering van de eerste onderwijsperiode van het studiejaar (start september), altijd vier weken voor de start van iedere onderwijsperiode op Mijn Rooster geplaatst. Het rooster voor de eerste onderwijsperiode van het studiejaar is drie weken voor de start vindbaar op de site. Op Mijn Rooster is altijd het meest actuele rooster zichtbaar.

Op de HU mag voltijdonderwijs geroosterd worden tussen 08.30 en 19.00 uur.

Je voert veelal praktische opdrachten uit en geeft veel presentaties: samen met andere studenten of individueel. 

1.     Spel- en regieontwikkeling (5 EC); presentatieopdrachten, regie, muziektheater, logboek
2.     Scenografie (vormgeving) (5 EC); participatie & vaardigheid, vormgevingsopdrachten
3.     Sociaal-artistieke productie (15 EC); voorstelling: spel, regie, vormgeving, techniek en productie 
4.     Dramaturgie (5 EC); scenarioschrijven, recensie-presentatie, gesproken recensie (lezing)

Ondertekende leerovereenkomsten kunnen tot en met 3 juli 2026 worden geüpload in Osiris Aanmelding, zie de instructie op de leerovereenkomst of check onze site. Leerovereenkomsten die ná 3 juli worden ontvangen, zullen niet in behandeling worden genomen.

Let op: Leerovereenkomsten worden in behandeling genomen op volgorde van binnenkomst in Osiris Aanmelding (first come, first serve). Een ingediende leerovereenkomst geeft pas recht op een plek binnen een minor als er sprake is van het volgende:
* de minor is nog niet vol: elke minor heeft een maximum aantal plekken per periode;
* de student heeft de leerovereenkomst compleet ingediend (inclusief eigen gegevens en handtekening en stempel eigen examencommissie);
* HU heeft de leerovereenkomst ondertekend en gestempeld.